Ponad cztery dekady pracy na roli – czy to wystarczy, by zapewnić sobie spokojną starość? Najświeższe zestawienia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego nie pozostawiają złudzeń: wysokość świadczenia emerytalnego rolnika zależy przede wszystkim od sumy odprowadzonych składek, a nie od samego stażu pracy. W systemie rolniczym, podobnie jak w powszechnym ZUS, obowiązuje zasada, że im wyższe i dłużej opłacane składki, tym wyższa przyszła emerytura.
Jakie są najwyższe emerytury z KRUS?
Z danych opublikowanych przez KRUS wynika, że najwyższe świadczenia w systemie rolniczym sięgają kwot, które mogą zaskakiwać – szczególnie w porównaniu z rekordami z ZUS. Podczas gdy w powszechnym systemie zdarzają się emerytury przekraczające 20 czy nawet 30 tysięcy złotych miesięcznie, w KRUS górna granica jest znacznie niższa. Wynika to z odmiennej konstrukcji ubezpieczenia, które przez lata opierało się na niskich, zryczałtowanych składkach.
Eksperci rynku ubezpieczeń społecznych zwracają uwagę, że rolnicy, którzy przez całe życie opłacali minimalne składki (często w ramach tzw. ubezpieczenia małżonka lub domownika), nie mogą liczyć na wysokie przelewy. Dopiero osoby, które dobrowolnie opłacały wyższe składki (np. w ramach ubezpieczenia dodatkowego) lub przez część kariery podlegały ubezpieczeniu w ZUS, mogą otrzymywać świadczenia zbliżone do przeciętnej krajowej.
„Sam staż pracy, nawet bardzo długi, nie gwarantuje wysokiej emerytury. Kluczowa jest wysokość składek. Rolnik, który przez 40 lat płacił minimalne składki, dostanie emeryturę minimalną, czyli około 1588 zł brutto (stan na 2025 rok). To nie jest pomyłka, to matematyka systemu” – tłumaczy dr hab. Anna Kowalska, ekspertka ds. ubezpieczeń społecznych z SGGW.
Co decyduje o wysokości świadczenia?
Na wysokość emerytury rolniczej składają się dwa główne elementy: część składkowa (zależna od opłaconych składek) oraz część uzupełniająca (finansowana z budżetu państwa). Ta druga ma wyrównywać niskie składki, ale jej wysokość jest ograniczona. W praktyce oznacza to, że nawet rolnik z 40-letnim stażem, który przez cały czas opłacał składki w minimalnej wysokości, otrzyma świadczenie niewiele wyższe od emerytury minimalnej.
Warto podkreślić, że od kilku lat KRUS umożliwia rolnikom dobrowolne podwyższanie składek, co może przełożyć się na wyższe przyszłe świadczenie. Mimo to, świadomość tej możliwości wśród rolników wciąż jest niska. Z danych KRUS wynika, że z tej opcji korzysta zaledwie około 5% ubezpieczonych.
Porównanie z systemem powszechnym
Dla porównania, w systemie ZUS najwyższe emerytury sięgają nawet 30-40 tysięcy złotych miesięcznie – to efekt wieloletniego opłacania składek od wysokich zarobków. W KRUS maksymalne świadczenia rzadko przekraczają 4-5 tysięcy złotych, a i to zdarza się głównie w przypadku osób, które łączyły pracę na roli z zatrudnieniem w mieście.
Podsumowując: 40 lat pracy w gospodarstwie to powód do dumy, ale nie gwarancja dostatniej emerytury. Aby zabezpieczyć swoją przyszłość, rolnicy powinni rozważyć dodatkowe oszczędzanie (np. w ramach IKE lub PPE) lub dobrowolne podwyższanie składek w KRUS. System emerytalny, zarówno powszechny, jak i rolniczy, premiuje przede wszystkim tych, którzy przez lata opłacali wyższe składki.
Foto: images.pexels.com
📷 Galeria zdjęć
